Alternate Text

Kinderen extra kwetsbaar voor verstoringen in aanmaak melatonine

woensdag 11 april 2018
Kinderen en tieners zijn extra kwetsbaar voor verstoringen van de aanmaak van melatonine door kunstlicht. Biologische, neurologische en psychologische factoren spelen een rol, zo blijkt uit studies van de universiteit van Colorado.

Melatonine beïnvloedt als slaaphormoon ons bioritme, ofwel slaap-waakritme. De productie ervan in onze hersenen wordt gestimuleerd door duisternis, wat ons slaperig maakt, en geremd door (zon)licht op het netvlies. Vlak voordat we gaan slapen is het melatonineniveau op zijn hoogst.

Nu omringen de meesten van ons, ook kinderen en tieners, zich de hele dag én ’s avonds met kunstlicht. Bovendien kijken we vaak vlak voor het slapen nog even op onze mobiele telefoon of tablet. Onze interne, biologische klok ‘denkt’ dan dat het nog dag is, waardoor de productie van melatonine wordt uitgesteld.

 

Slaapstoornissen bij jongeren

Inmiddels is er al veel onderzoek gedaan waaruit blijkt dat kinderen en tieners die veel op hun mobiel of computer zitten, ook allerlei problemen rond slapen ervaren: zij slapen later in, slapen minder uren, en bovendien is de kwaliteit van hun slaap minder. Maar waarom zijn kinderen extra kwetsbaar voor slaapstoornissen?

Om antwoord te geven op deze vraag heeft de universiteit van Colorado at Boulder ruim zestig studies onder kinderen tussen de 5 en 17 jaar nog eens onder de loep genomen. Uit deze systematische review - gepubliceerd in het tijdschrift Pediatrics – blijkt dat biologische, neurologische en omgevingsfactoren een rol spelen. [1]

 

Ogen nog niet volledig ontwikkeld

Zo zijn kinderen gevoeliger voor de impact van licht op hun bioritme, omdat hun ogen nog niet volledig ontwikkeld zijn. De hoofdonderzoeker: “We weten dat kinderen en tieners grotere pupillen hebben en dat hun lenzen transparanter zijn, hierdoor is de blootstelling aan en sensitiviteit voor dat licht groter dan bij volwassenen.” [2]

En die invloed is groot: één onderzoek liet bijvoorbeeld zien dat wanneer volwassenen en schoolgaande kinderen aan dezelfde hoeveelheid en intensiteit van licht werden blootgesteld, de melatonineniveaus van kinderen dubbel zo snel daalden. Verder bleek uit een aantal andere studies dat het blauwe licht - alom aanwezig in mobieltjes – uitzonderlijk krachtig is om melatonine te onderdrukken.

 

Opwinding door digitale media

Verder kan de psychologische stimulatie van digitale media een rol spelen om het slapen moeilijk te maken: “Of het nu gaat om het bekijken van een gewelddadige film, spelen van een prikkelende game of appen met vrienden, al deze interacties verhogen de opwinding, wat jongeren weer langer wakker houdt,” zegt de hoofdonderzoeker. Ook zagen de onderzoekers dat kinderen en tieners die hun mobiel op het nachtkastje lieten liggen – en dat deed ruim driekwart - significant meer slaapproblemen ervaren.

 

Nieuw onderzoek onder kleuters

De universiteit van Colorado is ondertussen begonnen aan een vijf jaar lange studie om bij gezinnen thuis de invloed van kunstlicht op kleuters te onderzoeken. Ook zij maken namelijk steeds meer gebruik van digitale media, terwijl deze jonge kinderen in een kwetsbare periode van hun ontwikkeling zitten. Het resultaat van een eerste studie is onlangs gepubliceerd in het tijdschrift Physiological Reports. [3]

 

Aanmaak van melatonine stopte bijna volledig

Het ging om een kleinschalige studie onder tien gezonde kinderen tussen 3 en 5 jaar. Bij deze kleuters bleek de aanmaak van melatonine bijna volledig te stoppen, wanneer zij een uur voor bedtijd aan helder licht werden blootgesteld. Nadat het licht was uitgedaan kwam de melatonine-aanmaak pas na 50 minuten weer op gang. Het is de eerste studie die vaststelt welke hormonale invloed licht op kleuters heeft.

Het onderzoek gaat herhaald worden, onder een groter aantal kleuters en met verschillende lichtintensiteiten. De hoofdonderzoeker verwacht dat na vijf jaar duidelijk zal zijn hoeveel invloed kunstlicht op de slaap en het bioritme van jonge kinderen heeft. Zij vermoedt dat dit zal leiden tot op wetenschap gebaseerde richtlijnen voor ouders en beleidsmakers. [4] Voor nu kunt u uw cliënten alvast adviseren om ruim voor bedtijd van hun (jonge) kinderen de lichten te dimmen en het mobieltje op te bergen.

 

Bronnen

[1] Monique K. LeBourgeois et al. Digital Media and Sleep in Childhood and Adolescence, Pediatrics (2017). DOI: 10.1542/peds.2016-1758J 

[2] https://medicalxpress.com/news/2017-11-video-kids-uniquely-vulnerable-disruption.html

[3] Lameese D. Akacem et al, Sensitivity of the circadian system to evening bright light in preschool-age children, Physiological Reports (2018).  DOI: 10.14814/phy2.13617 

[4] https://medicalxpress.com/news/2018-03-preschoolers-exposed-nighttime-lack-melatonin.html

 

 

Bonusan.com/nl maakt gebruik van cookies met als doel de website en onze diensten te verbeteren, Daardoor kunnen we u beter van dienst zijn. Wilt u weten welke cookies wij plaatsen? Lees hier meer informatie.

Internetbureau W3S