Naar de startpagina

Waar zit omega 3 in? De fysiologische bronnen van deze vetzuren

Leestijd (minuten): 7

Binnen de orthomoleculaire voedingsleer en de orthomoleculaire therapie vormen vetzuren een fundamenteel onderwerp van gesprek. Vetzuren dienen als belangrijke bouwstoffen voor het menselijk lichaam en spelen een rol in diverse fysiologische processen. Een specifieke groep vetzuren die veel aandacht krijgt, zijn de omega 3-vetzuren.

Als bewuste gebruiker of zorgprofessional vraag je je wellicht af: waar zit omega 3 in? Welke producten met omega 3 zijn relevant voor het lichaam, en wat is het fysiologische verschil tussen plantaardige en mariene bronnen? In dit artikel doorgronden we de biochemie van omega 3-vetzuren, bieden we een overzicht van omega 3 rijke voeding en bespreken we de feitelijke, wetenschappelijk vastgestelde eigenschappen van deze voedingsstoffen.

  

Inhoud


De biochemische basis: wat zijn omega 3-vetzuren?

Om te begrijpen waar omega 3-vetzuren in zitten en wat ze in het lichaam doen, is het relevant om de biochemische basis te bekijken. Vetzuren worden ingedeeld in verzadigde en onverzadigde vetzuren. Omega 3-vetzuren behoren tot de meervoudig onverzadigde vetzuren.

Er zijn drie hoofdvormen van omega 3-vetzuren die fysiologisch van belang zijn voor de mens:

  • ALA (alfa-linoleenzuur): Dit is een plantaardig vetzuur.
  • EPA (eicosapentaeenzuur): Dit is een langketenig vetzuur dat voornamelijk afkomstig is uit mariene bronnen (zoals vis en algen).
  • DHA (docosahexaeenzuur): Eveneens een langketenig vetzuur uit mariene bronnen.

Het menselijk lichaam kan ALA niet zelf aanmaken; het is een zogeheten essentieel vetzuur dat je via de voeding binnenkrijgt. Het lichaam is in theorie in staat om ALA om te zetten in de langere ketens EPA en DHA. Fysiologisch gezien verloopt deze omzetting echter in een zeer beperkte mate. Daarom is een directe aanvoer van EPA en DHA via voeding of gerichte suppletie een aandachtspunt binnen de orthomoleculaire voedingsleer.

  

Waar zit ALA omega 3 in? Plantaardige voeding

Als we kijken naar de vraag "omega 3-vetzuren, waar zit dat in?", moeten we onderscheid maken tussen de verschillende vormen. ALA is het omega 3-vetzuur dat we terugvinden in het plantenrijk.

Plantaardig voedsel met omega 3 (specifiek ALA) omvat onder andere:

  • Lijnzaad en lijnzaadolie
  • Walnoten en walnootolie
  • Chiazaad
  • Hennepzaad
  • Raapzaadolie

De fysiologische rol van ALA

Op basis van een positieve wetenschappelijke beoordeling door EFSA heeft de Europese Commissie voor ALA de volgende gezondheidsclaim goedgekeurd: alfa-linoleenzuur (ALA) draagt bij tot de instandhouding van normale cholesterolgehalten in het bloed. Dit gunstige effect wordt verkregen bij een dagelijkse inname van 2 gram ALA.

  

Waarin zit EPA en DHA? Mariene bronnen

Voor de langketenige vetzuren EPA en DHA richten we ons op een andere voedingsbron. Het antwoord is voornamelijk mariene voeding, oftewel voeding uit de zee.

Welke vis bevat omega 3?

Vette vissoorten zijn de bekendste en meest geconsumeerde bronnen van directe EPA en DHA. Vissen maken deze vetzuren niet zelf aan, maar verkrijgen ze door het eten van algen, die de oorspronkelijke bron van deze specifieke omega 3-vetzuren zijn.

Goede omega 3-visvarianten zijn:

  • Haring: Een traditionele bron in Nederland met relatief hoge omega 3-gehalten.
  • Wilde zalm: Een bekende en veelgebruikte vis met omega 3.
  • Makreel: Een zeer vette vissoort die een ruime hoeveelheid EPA en DHA levert.
  • Sardines: Vaak geconsumeerd in hun geheel, rijk aan mariene vetzuren.
  • Ansjovis: Kleine visjes die laag in de voedselketen staan en rijk zijn aan EPA en DHA.

  

Algen: de plantaardige bron van DHA en EPA

Waar zitten omega 3-vetzuren in voor mensen die geen vis eten? Het antwoord ligt bij de bron van de voedselketen in zee: microalgen. Bepaalde soorten algen zijn in staat om zelf EPA en DHA te produceren. Tegenwoordig wordt uit deze algen hoogwaardige algenolie gewonnen. Dit biedt een volwaardig, veganistisch alternatief voor vis en visolie, waarmee het lichaam direct wordt voorzien van EPA en DHA zonder afhankelijk te zijn van de beperkte fysiologische omzetting vanuit ALA.

  

De fysiologische werking: waar is omega 3 goed voor?

Binnen Bonusan kijken we uitsluitend naar wetenschappelijke inzichten om fysiologische processen te ondersteunen. Op basis van een positieve wetenschappelijke beoordeling door EFSA heeft de Europese Commissie voor DHA en EPA de volgende gezondheidsclaims goedgekeurd:

Het hart

  • EPA en DHA dragen bij tot de normale werking van het hart. (Dit gunstige effect wordt verkregen bij een dagelijkse inname van 250 mg EPA en DHA.)
  • DHA en EPA dragen bij tot de instandhouding van de normale bloeddruk. (Dit effect wordt verkregen bij een inname van 3 g EPA en DHA per dag. De dagelijkse inname van EPA en DHA samen mag niet meer dan 5 g bedragen.)

De hersenen

  • DHA draagt bij tot de instandhouding van de normale hersenfunctie. (Dit gunstige effect wordt verkregen bij een dagelijkse inname van 250 mg DHA.)

Het gezichtsvermogen

  • DHA draagt bij tot de instandhouding van een normaal gezichtsvermogen. (Dit gunstige effect wordt verkregen bij een dagelijkse inname van 250 mg DHA.)

Bloedwaarden

  • DHA en EPA dragen bij tot de instandhouding van normale triglyceridengehalten in het bloed. (Dit effect wordt verkregen bij een dagelijkse inname van 2 g EPA en DHA. De dagelijkse inname van EPA en DHA samen mag niet meer dan 5 g bedragen.)

  

Waar zit veel omega 3 in? Een praktisch overzicht

Voeding rijk aan ALA (plantaardig):

  • Lijnzaad
  • Walnoten
  • Chiazaad
  • Koudgeperste lijnzaadolie

Voeding rijk aan EPA en DHA (marien):

  • Vette vis (zalm, haring, makreel, sardines, ansjovis)
  • Schaal- en schelpdieren (in mindere mate dan vette vis)
  • Zeealgen en zeewier (de primaire plantaardige bron)

  

Suppletie als aanvulling

Hoewel een gebalanceerd voedingspatroon de basis vormt, is het in de praktijk soms een uitdaging om wekelijks voldoende omega 3 rijke voeding te consumeren. De behoeften van het menselijk lichaam veranderen continu. In situaties waarin de voeding onvoldoende mariene vetzuren levert, biedt gerichte suppletie een aanvulling.

Bonusan ontwikkelt en produceert sinds 1966 hoogwaardige supplementen in de eigen fabriek in Numansdorp. Wij begrijpen dat het lichaam specifieke vormen van voedingsstoffen kan gebruiken. Bij omega 3-vetzuren maken wij de bewuste keuze voor triglyceriden. Dit is de organisch gebonden vorm zoals deze ook van nature in vis voorkomt. Door de natuurlijke fysiologie te volgen, bieden wij bouwstoffen die het lichaam herkent.

Met een portfolio van meer dan 300 producten borgen wij onafhankelijke wetenschappelijke kennis over voeding en fysiologie. Bonusan streeft ernaar het meest gekozen merk onder gezondheidsprofessionals te zijn, door uitsluitend kwaliteit en zuiverheid te leveren. Dit is ons recept voor een veerkrachtig leven.

  

Veelgestelde vragen over voeding en omega 3

Waar zit omega 3 in naast vis?

Naast mariene bronnen zoals vis en algen, bevat de natuur ook plantaardige bronnen van omega 3, specifiek in de vorm van ALA. Walnoten, chiazaad en lijnzaad zijn bekende voorbeelden. Houd er vanuit fysiologisch perspectief rekening mee dat het lichaam ALA zelf nog moet omzetten naar EPA en DHA, een proces dat gelimiteerd is.

Heb ik supplementen nodig als ik wekelijks haring met omega 3 eet?

Als je wekelijks voldoende vette vis eet (zoals haring, makreel of zalm), voorzie je het lichaam via je voeding van EPA en DHA. Dit gunstige effect wordt verkregen bij een dagelijkse inname van 250 mg EPA en DHA. Wanneer je voeding structureel minder mariene vetzuren bevat, kan gerichte aanvulling in de vorm van visolie of algenolie een overweging zijn.

Is een plantaardig omega 3-supplement even goed als visolie?

Vanuit biochemisch standpunt gaat het om de vetzuren EPA en DHA. Zowel zuivere visolie als hoogwaardige algenolie kunnen het lichaam voorzien van deze specifieke moleculen. Algenolie is een directe bron van EPA en DHA en is daarmee een betrouwbare en volwaardige optie voor veganisten of mensen die liever geen vis consumeren.

Waarom is de vorm van het omega 3-supplement belangrijk?

In de natuur komen vetzuren voor in de vorm van triglyceriden. Veel supplementen op de markt maken gebruik van bewerkte ethylesters. Bij Bonusan kiezen we voor supplementen waarbij de vetzuren in hun natuurlijke triglyceridenvorm aanwezig zijn, omdat dit de vorm is die het menselijk lichaam als bouwstof herkent.

  

Advies op maat

Ieder individu is uniek en de juiste nutritionele ondersteuning vinden is een uitdaging. Wil je weten hoe je jouw fysiologische behoefte aan omega 3 het beste kunt aanvullen, passend bij jouw leefstijl? Raadpleeg dan een orthomoleculair therapeut uit ons netwerk voor een persoonlijk advies dat is afgestemd op de complexe mechanismen van jouw lichaam.