Alternate Text

Vis: vervuild of gezond?

dinsdag 26 mei 2020

Steeds meer onderzoek laat zien hoe belangrijk een uitgebalanceerde voeding is voor onze hersenen. Dat geldt in het bijzonder voor visvetzuren. Wanneer we niet voldoende van deze nutriënten binnenkrijgen, staat dit een optimale breingezondheid in de weg. Tijdens de evolutie zijn de hersenen van de mens enorm gegroeid in vergelijking met veel andere dieren. Deze groeispurt van de hersenen was mogelijk door de grote groeipotentie van de vroege menselijke hersenen en door het leven in een land-water-ecosysteem, dat een groot aanbod aan omega-3 vetzuren kent. De omega-3 visvetzuren EPA en DHA zijn enorm belangrijk voor de ontwikkeling van de hersenen. Onze verre voorouders hebben dus veel vis en schelpdieren gegeten wat zorgde voor de verhoogde hersengroei.

Voldoende visvetzuren

Om voldoende visvetzuren binnen te krijgen, moeten we minimaal twee keer per week (vette) vis en schaal- en schelpdieren eten. Een vraag die wij vaak krijgen: hoe gezond is onze vis tegenwoordig nog? Kan je nog veilig voldoende vis eten? Door milieuvervuiling verontreinigt het water en daarmee de vis die wij eten. Vis kan bijvoorbeeld zware metalen, PCBs en antibiotica bevatten, die wij vervolgens kunnen binnenkrijgen door het eten van vis. Vooral vissen die hoog in de voedselketen staan zoals tonijn, haai en paling zijn vatbaar voor het opslaan van hoge concentraties verontreinigingen door accumulatie. Gelukkig zijn er voldoende minder vervuilde alternatieven, waarbij de voordelen van de gezonde vetzuren opwegen tegen de nadelen van vervuiling.

Wilde vis

Wilde vis is in het algemeen rijker aan vetzuren dan gekweekte vis. Wilde vis kan via het water, sediment en het voedsel dat ze eten verontreinigingen binnenkrijgen. Bodemvissen zoals bijvoorbeeld kabeljauw, schol en tong, alsmede schaal- en schelpdieren kunnen zware metalen bevatten. Zware metalen binden namelijk aan klei op de bodem waardoor bodemvissen deze zware metalen binnen kunnen krijgen. Grotere, lang levende vissen die hoog in de voedselketen staan zoals zalm, tonijn en goudmakreel die kleinere vissoorten eten, kunnen door stapeling van toxines meer verontreiniging bevatten. Kleinere vis en schelp- en schaaldieren zoals sardines, mosselen en krab zijn veel minder verontreinigd, omdat ze leven van algen, plankton en krill en daarmee niet via de eten van andere vissen méér toxines binnenkrijgen.

Kweekvis

Kweekvis kan via voer of medicatie zoals antibiotica die wordt toegevoegd aan voer, ongewenste chemicaliën binnenkrijgen. Kweekvis die in Nederland veel wordt gegeten is zalm, pangasius en tilapia. Het voer bestaat uit visolie en vismeel, gemaakt van vis uit wilde vangst en steeds vaker uit soja en mais. Het gevolg is dat toxines vanuit de wilde roofvis alsnog in kweekvis terecht komen, maar ook dat kweekvis minder omega-3 vetzuren bevat: soja en mais bevatten deze vetzuren namelijk niet. Ook vis haalt deze gezonde vetzuren uit de eigen voeding. Omdat kweekvis gezond te houden wordt deze vaak van antibiotica voorzien.

Algen

Ook zeegroenten zoals algen zijn een goede bron van omega-3 vetzuren. Algen staan onderaan in de voedselketen voor vis, schaal- en schepdieren en zijn voor deze dieren de bron van omega-3 vetzuren. Algen kunnen bovendien heel goed op een schone manier worden gekweekt, waardoor vervuiling wordt vermeden.

Kwaliteit

Het verschil in voedingsstoffen tussen kweekvis en wilde vis is het vetgehalte. In kweekvis zit meer vet dan in wilde vis. Het vet in kweekvis bestaat echter naast de gezonde omega-3 visvetzuren ook uit verzadigd vet en omega-6 vetzuren. Wilde vis bevat in verhouding meer omega-3 vetzuren. Om in gezonde omega-3-vetzuren te voorzien, kiest u dan ook het beste wilde vis. Een ander kwaliteitsaspect is de zorg voor duurzaamheid. Kies altijd voor vis met een MSC-keurmerk: u ben dan verzekerd van duurzame vangst en voldoende aandacht voor het ecosysteem. Zo worden de vis, schelp en schaaldier populaties in stand gehouden en wordt de impact op de leefomgeving van de vis geminimaliseerd.

Kennis in de Praktijk

Vis, schaal en schelpdieren horen deel uit te maken van een gezond en gevarieerd voedingspatroon. Als we de balans opmaken tussen de gezondheidseffecten en verontreiniging van vis, dan kunt u een positieve balans beïnvloeden door de keuzes die u maakt in het soort vis dat u eet. Breng voldoende variatie aan in de soort vis en kies vaker voor kleinere vissoorten en schaal- en schelpdieren en voor zeegroente zoals algen. Omdat niet iedereen van vis houdt, vis wil eten of aan de aanbevolen hoeveelheid visvetzuren komt, kan suppletie een oplossing zijn. Bij deze supplementen kunt u kiezen uit vetzuren uit verschillende bronnen zoals vis, krill en algen. Kwaliteit van deze supplementen is van groot belang; het Bonusan assortiment vetzuren voldoet aan de hoogste kwaliteitsstandaarden en is bovendien duurzaam en MSC gecertificeerd. Lees hier meer over de kwaliteit van ons vetzurenassortiment: Bekijk ons aanbod aan vetzuren.

Bronnen

Ashley, Jeffrey T. F., Joshua S. Ward, Christopher S. Anderson, Michael W. Schafer, Linda Zaoudeh, Richard J. Horwitz, en David J. Velinsky. “Children’s daily exposure to polychlorinated biphenyls from dietary supplements containing fish oils”. Food Additives & Contaminants: Part A 30, nr. 3 (1 maart 2013): 506–14. https://doi.org/10.1080/19440049.2012.753161.

Cohn, Barbara A., Piera M. Cirillo, Robert I. Sholtz, Assiamira Ferrara, June-Soo Park, en Pamela J. Schwingl. “Polychlorinated biphenyl (PCB) exposure in mothers and time to pregnancy in daughters”. Reproductive toxicology (Elmsford, N.Y.) 31, nr. 3 (april 2011): 290–96. https://doi.org/10.1016/j.reprotox.2011.01.004.

Henry, F., R. Amara, L. Courcot, D. Lacouture, en M. -L. Bertho. “Heavy Metals in Four Fish Species from the French Coast of the Eastern English Channel and Southern Bight of the North Sea”. Environment International 30, nr. 5 (1 juli 2004): 675–83. https://doi.org/10.1016/j.envint.2003.12.007.

Jacobs, Miriam N., Adrian Covaci, en Paul Schepens. “Investigation of Selected Persistent Organic Pollutants in Farmed Atlantic Salmon (Salmo salar), Salmon Aquaculture Feed, and Fish Oil Components of the Feed”. Environmental Science & Technology 36, nr. 13 (1 juli 2002): 2797–2805. https://doi.org/10.1021/es011287i.

Mendola, Pauline, Germaine M. Buck, Lowell E. Sever, Maria Zielezny, en John E. Vena. “Consumption of PCB-Contaminated Freshwater Fish and Shortened Menstrual Cycle Length”. American Journal of Epidemiology 146, nr. 11 (1 december 1997): 955–60. https://doi.org/10.1093/oxfordjournals.aje.a009222.

McFarland, Victor A, en Joan U Clarke. ‘Environmental Occurrence, Abundance, and Potential Toxicity of Polychlorinated Biphenyl Congeners: Considerations for a Congener-Specific Analysis.’ 81 (1989): 15. https://doi.org/10.1289/ehp.8981225.

Perez-Velazquez, Martin, Delbert M. Gatlin, Mayra L. González-Félix, Armando García-Ortega, Clement R. de Cruz, María L. Juárez-Gómez, en Kequan Chen. “Effect of Fishmeal and Fish Oil Replacement by Algal Meals on Biological Performance and Fatty Acid Profile of Hybrid Striped Bass (Morone Crhysops ♀ × M. Saxatilis ♂)”. Aquaculture 507 (30 mei 2019): 83–90. https://doi.org/10.1016/j.aquaculture.2019.04.011.

Persky V, Turyk M, Anderson H A, Hanrahan L P, Falk C, Steenport D N, Chatterton R, Freels S, en null null. “The effects of PCB exposure and fish consumption on endogenous hormones.” Environmental Health Perspectives 109, nr. 12 (1 december 2001): 1275–83. https://doi.org/10.1289/ehp.011091275.

Sioen, I., S. De Henauw, en J. Van Camp. “Evaluation of Benefits and Risks Related to Seafood Consumption”. Verhandelingen - Koninklijke Academie Voor Geneeskunde Van Belgie 69, nr. 5–6 (2007): 249–89.

Ström, Sofie, Ingela Helmfrid, Anders Glynn, en Marika Berglund. “Nutritional and Toxicological Aspects of Seafood Consumption--an Integrated Exposure and Risk Assessment of Methylmercury and Polyunsaturated Fatty Acids”. Environmental Research 111, nr. 2 (februari 2011): 274–80. https://doi.org/10.1016/j.envres.2010.12.003.

O’Neill, Bernadette, Armandt Le Roux, en Louwrens C. Hoffman. ‘Comparative Study of the Nutritional Composition of Wild versus Farmed Yellowtail (Seriola Lalandi)’. Aquaculture 448 (1 november 2015): 169–75. https://doi.org/10.1016/j.aquaculture.2015.05.034.

Karapanagiotidis, Ioannis T., Michael V. Bell, David C. Little, Amararatne Yakupitiyage, en Sudip K. Rakshit. ‘Polyunsaturated Fatty Acid Content of Wild and Farmed Tilapias in Thailand:  Effect of Aquaculture Practices and Implications for Human Nutrition’. Journal of Agricultural and Food Chemistry 54, nr. 12 (1 juni 2006): 4304–10. https://doi.org/10.1021/jf0581877.

Lenas, Dimitrios, Soumela Chatziantoniou, Cosmas Nathanailides, en Dimitrios Triantafillou. ‘Comparison of Wild and Farmed Sea Bass (Dicentrarchus Labrax L) Lipid Quality’. Procedia Food Science, 11th International Congress on Engineering and Food (ICEF11), 1 (1 januari 2011): 1139–45. https://doi.org/10.1016/j.profoo.2011.09.170.

Internetbureau W3S

Bonusan.com/nl maakt gebruik van cookies met als doel de website en onze diensten te verbeteren. Daardoor kunnen we u beter van dienst zijn. Wilt u weten welke cookies wij plaatsen? Lees hier meer informatie.

Accepteer Alleen Functionele Cookies